Plaatsnaamborden in Overijssel ineens veranderd: dit zit erachter
Zwolle – Wie de afgelopen dagen langs de plaatsnaamborden van Windesheim of Wijthmen kwam, kon zomaar even vreemd opkijken. Windesheim heet ineens Weensum en op het bord van Wijthmen staat Wietem. Ook in Deventer, Raalte en tientallen andere plaatsen zijn de bekende blauwe komborden veranderd. Achter de mysterieuze stickers zit een gezamenlijke actie voor meer erkenning van de streektaal.
De actiegroepen Jonge Sassen en PLAT! Limburg hebben de afgelopen week op verschillende plekken in Nederland toegeslagen. Niet met verf of nieuwe verkeersborden, maar met stickers waarop de plaatsnamen in de eigen streektaal staan.
Ook rond Zwolle waren de actievoerders actief. In Windesheim verscheen de naam Weensum, in Wijthmen werd Wietem toegevoegd en in Wijhe staat nu ook Wieje. De foto’s zijn door de actiegroepen zelf gemaakt en aan RTV Focus Zwolle verstrekt.
Ook Deventer krijgt andere naam
De actie bleef niet beperkt tot de dorpen rond Zwolle. Op een kombord van Deventer prijkt ineens de naam Deamter. In Raalte staat Raolte, terwijl het Twentse Tubbergen de naam Tubbig kreeg.
Verder werden volgens de actiegroepen onder meer Vriezenveen (’t Vjenne), Saasveld (Soasel) en Enschede (Eanske) beplakt. De actie strekt zich uit over Overijssel, Gelderland, Drenthe en Groningen. Ook in Limburg werden plaatsnaamborden aangepast.
Waarom plakken ze die stickers?
Met de opvallende actie willen de groepen aandacht vragen voor het Nedersaksisch en Limburgs. Ze vinden dat deze regionale talen veel zichtbaarder moeten worden, bijvoorbeeld op officiële tweetalige plaatsnaamborden.
Volgens Jonge Sassen hoort het Nedersaksisch niet alleen thuis in boeken, liedjes en gesprekken aan de keukentafel. De taal moet volgens de groep ook gewoon te zien zijn in het straatbeeld.
Het Nedersaksisch is een verzamelnaam voor verschillende regionale taalvarianten, waaronder het Zwols, Sallands, Twents, Drents en Gronings. De taal is in Nederland officieel erkend, maar volgens de actievoerders biedt die erkenning onvoldoende bescherming.
Meer verplichtingen voor de overheid
Daar zit de belangrijkste eis van de actievoerders. Het Nedersaksisch valt nu onder deel II van het Europees Handvest voor regionale talen of talen van minderheden. Dat verplicht de overheid de taal te beschermen en het gebruik ervan te bevorderen.
Jonge Sassen en PLAT! Limburg willen een hogere erkenning onder deel III. Daarmee worden concretere, juridisch bindende afspraken gemaakt over bijvoorbeeld onderwijs, media, cultuur en het gebruik van streektaal bij de overheid.
De groepen vinden dat de landelijke overheid daarvoor ook structureel geld beschikbaar moet stellen.
Kritiek op Den Haag
De actiegroepen zijn kritisch op de houding van de Rijksoverheid. Volgens Jonge Sassen heeft Den Haag een hogere erkenning van het Nedersaksisch jarenlang tegengehouden. De groep verwijst daarbij naar overheidsdocumenten die via de Wet open overheid openbaar zijn gemaakt.
Dat de samenwerking tussen de regio en het Rijk niet altijd soepel verloopt, blijkt ook uit provinciale stukken. De provincie Overijssel meldde in oktober 2025 dat het contact met het Rijk over het Nedersaksisch convenant nog steeds moeizaam verliep. De provincie wilde daarom aandringen op nieuw bestuurlijk overleg.
De Rijksoverheid stelt daar tegenover dat de bestaande erkenning al mogelijkheden biedt om het Nedersaksisch te beschermen. Een hogere erkenning brengt volgens het kabinet extra juridische verplichtingen met zich mee, waarvoor onder meer de uitvoerbaarheid en beschikbare middelen moeten worden onderzocht.
Van Raalte tot Windesheim
Voor de actievoerders is de strijd voorlopig niet voorbij. Ze willen dat gemeenten de streektaal serieus nemen en officiële tweetalige komborden invoeren. Ook roepen ze provincies op om zich gezamenlijk in te zetten voor een hogere beschermingsstatus.
Of gemeenten daadwerkelijk officiële tweetalige borden gaan plaatsen, is nog onduidelijk. Voorlopig laten de actievoerders met hun stickers zien hoe dat eruit zou kunnen zien: van Weensum en Wietem tot Deamter en Raolte.
