Zwolle – Het is weer oktober, de maand waarin Nederlanders proberen te stoppen met roken. Longarts Arnold Huisman: ‘Soms moet je mensen confronteren met hun eigen gedrag. Dus: “Als u doorgaat met roken, kunt hieraan komen te overlijden”.’
Stoppen is zo moeilijk door de verslavende werking van nicotine. Arnold: ‘En vooral in vapes is de dosering nicotine vele malen hoger dan in de conventionele sigaret. Vapen wordt weggezet als het “gezonde” roken, maar dat is het echt niet. Wij weten nog niet wat de gevolgen op lange termijn zijn. Vapen kan longschade geven zoals longontsteking. De zelfgemaakte en bijgevulde vapes (met soms illegale producten) zijn het gevaarlijkst voor de gezondheid.
Vapen is ook het imago. ‘De vapes zien er leuk uit en influencers betaald door de tabaksindustrie maken er reclame voor. Groepsdruk speelt ook een belangrijke rol. Rokers overlijden en met het vapen wordt een hele nieuwe markt aangeboord door de tabaksindustrie.’
Gezond leven punt
Hoe je het beste kunt stoppen, verschilt per patiënt. Arnold: ‘Het Gezond leven punt van Isala is een centraal punt waar we mensen kunnen helpen om gezondheidsklachten te voorkomen. Het is belangrijk dat wij deze vorm van preventie hebben gebundeld. Patiënten kunnen daar dus ook terecht als ze willen stoppen met roken. Bij COPD gaat de longfunctie achteruitgang vaak geleidelijk. Soms hebben mensen echt een wake up call nodig zoals een hartinfarct. En stoppen ze daarna.’
Expertise en autoriteit
‘Soms verwijs ik patiënten door naar de huisarts als hij een goed lopend programma heeft om te stoppen met roken. Bij sommige mensen helpt het als we vanuit onze expertise en autoriteit zeggen dat ze moeten stoppen met roken, maar bij andere patiënten is dit volstrekt niet het geval.’
Beter belonen dan streng zijn
Als je mensen wilt stimuleren om te stoppen, zorg er dan in elk geval ook voor dat de partner niet rookt. Arnold: ‘En belonen helpt meer dan streng zijn. Vier kleine successen en vertel aan je omgeving dat je bezig bent te stoppen met roken. Ik bespreek het altijd wel met de patiënt en vraag of iemand wil stoppen (very brief advice (VBA) en of hij of zij daar hulp bij zou willen hebben. Soms benoem ik het voor de tweede keer, maar het ontbreekt ons op de poli vaak aan tijd. Dan is het fijn dat wij patiënten kunnen verwijzen naar onze longverpleegkundigen of het Gezond leven punt. We zijn tenslotte niet opgeleid tot verslavingsarts. Roken is een reële verslaving voor veel mensen.’
