Zwolle kiest tóch voor ‘oude’ koers: felle kritiek én opluchting in volle raadzaal
Zwolle – Een goed gevulde publieke tribune, felle interrupties en zichtbaar ongemak in de raadzaal: de Zwolse politiek stond donderdagavond op scherp. Terwijl verkiezingswinnaar Swollwacht buitenspel lijkt te staan, stevent Zwolle af op een coalitie van PRO, VVD, D66, ChristenUnie en CDA. En dat zorgde voor stevige kritiek vanuit oppositie én twijfels over de vraag: heeft de kiezer dan écht gekregen waar die om vroeg?
„Het vertrouwen van inwoners kan verder afnemen als alles bij het oude blijft”, waarschuwde SP-fractievoorzitter Sandra Drost. Ook Stadspartij Zwolle en Forum voor Democratie trokken van leer tegen de voorgestelde coalitie, die volgens hen te veel lijkt op een voortzetting van het vorige stadsbestuur.
‘Niks is in beton gegoten’
Verkenner Jeroen Recourt hield de deur nadrukkelijk op een kier. Hij benadrukte dat zijn advies geen definitief besluit is.
„Niks is in beton gegoten.” – Jeroen Recourt
Als een meerderheid een andere richting wil, kan dat volgens Recourt nog steeds. Toch wees zijn rapport uiteindelijk duidelijk naar één richting: een coalitie van PRO, VVD, D66, ChristenUnie en CDA. Volgens Recourt biedt die combinatie de „meest stabiele en breed gedragen basis” voor Zwolle.
Daarmee belandt verkiezingswinnaar Swollwacht vermoedelijk in de oppositie. En juist dát zorgde donderdagavond voor de meeste spanning.
Gesprek tussen PRO en Swollwacht liep vast
Op aandringen van meerdere partijen gingen PRO en Swollwacht alsnog met elkaar om tafel. Viereneenhalf uur lang werd gesproken over samenwerking, verschillen en vertrouwen. Maar uiteindelijk trokken beide partijen gezamenlijk de conclusie dat een coalitie niet haalbaar is.
Volgens het verslag van Recourt botsten de partijen vooral op participatie, mobiliteit en het asielzoekerscentrum.
Swollwacht-fractievoorzitter Silvia Bruggenkamp verzette zich fel tegen het beeld dat haar partij zelf van tafel was gelopen.
„Wij hebben gezamenlijk met PRO geconcludeerd dat onze uitgangspunten te verschillend zijn om tot elkaar te komen in een coalitie. Ik sta het hier niet toe dat de schuld voor het niet deelnemen aan deze coalitie bij Swollwacht wordt neergelegd.”
PRO-fractievoorzitter Luna Koops bevestigde dat beeld later op de avond.
„Dat is een gedeelde conclusie geweest. Zeker niet eentje van PRO alleen.”
‘Zwolle heeft duidelijk om verandering gevraagd’
Toch bleef de kritiek stevig. Vooral omdat drie partijen uit de vorige coalitie opnieuw lijken terug te keren in het bestuur.
Stadspartij Zwolle-fractievoorzitter Peter Pot noemde het advies „een gemakkelijke oplossing vanuit de politieke bubbel”. Volgens hem dreigt de kloof met inwoners juist groter te worden.
„Extern, op straat, in de wijken en in de stad geeft dit advies geen vertrouwen in een echte koerswijziging.”
De Stadspartij ging nóg een stap verder en suggereerde dat Zwolle mogelijk zelfs grotendeels met dezelfde wethouders doorgaat. Pot wees daarbij expliciet naar de huidige wethouders „Roels, Rots, Guldemond en Spaans”.
Ook Forum voor Democratie-fractievoorzitter Wouter Kist zette grote vraagtekens bij de voorgestelde samenwerking.
„De inwoners van Zwolle hebben heel duidelijk aangegeven dat het anders moet. Ik heb niet de indruk dat deze coalitie daar een antwoord op is.”
De SP sloot zich daarbij aan en waarschuwde dat de coalitie te veel lijkt op de huidige situatie.
Coalitiepartijen spreken juist van ‘nieuw begin’
De partijen die nu waarschijnlijk gaan formeren, probeerden juist afstand te nemen van het beeld dat Zwolle simpelweg doorgaat op de oude voet.
CDA-fractievoorzitter Laura van de Giessen benadrukte dat er géén sprake mag zijn van „kopiëren en plakken” van het vorige coalitieakkoord.
„Je moet alles leegvegen en opnieuw kijken waar Zwolle nu staat.”
Ook D66-fractievoorzitter Marco van Driel sprak over een „nieuw akkoord” en meer ruimte voor de oppositie. Tegelijkertijd gaf hij toe dat het lastig uit te leggen blijft waarom de verschillen tussen PRO en Swollwacht nu ineens onoverbrugbaar zouden zijn.
Volt-fractievoorzitter Cankut Ercan en Partij voor de Dieren-fractievoorzitter Debbie Mathijsen legden de nadruk op participatie en vertrouwen. Volgens meerdere partijen hebben inwoners het gevoel gekregen dat besluiten te vaak óver hen werden genomen, in plaats van mét hen.
Swollwacht: ‘Vertrouwen is niet gratis’
Ondanks de teleurstelling zei Swollwacht constructief oppositie te willen voeren. Bruggenkamp erkende dat haar partij de verbinding met andere partijen soms onvoldoende heeft gezocht.
„Wij zijn heel goed in verbinding zoeken met de samenleving. Maar minder goed gebleken in het verbinding zoeken met deze raad. En daar ligt voor ons een uitdrukkelijke opdracht.”
Tegelijkertijd hield ze de toekomstige coalitie scherp in de gaten.
„Ons vertrouwen is niet gratis, maar we geven de nieuwe coalitie de kans om zich te bewijzen.”
Onderhandelingen gaan dit weekend verder
De vijf beoogde coalitiepartijen praten komend weekend verder over een nieuw bestuursakkoord. Volgens verkenner Recourt moet dat nadrukkelijk anders worden dan het vorige akkoord, met meer aandacht voor participatie, communicatie en zichtbaarheid in de wijken. De verwachting is dat voor de zomer de nieuwe coalitie kan worden gepresenteerd.
