Zwolle – De gemeente Zwolle heeft het afgelopen jaar flink geïnvesteerd in de invoering van haar participatieaanpak ‘Hanza!’, maar blijkt nu tegen onvoorziene uitdagingen aan te lopen. De participatieverordening, die de inspraak van inwoners moet regelen, laat langer op zich wachten dan gepland.
Sinds de invoering van Hanza! in 2023 heeft de gemeente tal van trainingen en webinars georganiseerd en is het beleid breed uitgerold binnen de organisatie. Maar nu de Wet Versterking Participatie per 1 januari 2025 in werking is getreden, blijkt dat de Zwolse plannen niet zomaar één-op-één aansluiten op de nieuwe regelgeving. “We willen een zorgvuldig proces doorlopen, maar dat kost tijd,” aldus de gemeente in een raadsbrief.
Uitstel participatieverordening
De gemeenteraad nam in 2023 de motie ‘Meedoen, meedenken, meepraten én meebeslissen in Zwolle’ aan, met als doel vóór de zomer van 2024 een participatieverordening in te voeren. Dat is niet gelukt. De gemeente besloot te wachten op een modelverordening van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), die pas eind december 2024 werd gepubliceerd. Hierdoor schuift het proces op naar later in 2025.
Belangrijke discussiepunten zijn onder meer het ‘uitdaagrecht’, waarbij inwoners taken van de gemeente kunnen overnemen, bijvoorbeeld het beheer van groenvoorzieningen. “Het vervangen van de inspraakverordening door de participatieverordening heeft bredere consequenties dan verwacht,” stelt de gemeente.
Hanza! nog niet bij iedereen bekend
Hoewel de gemeente intern hard heeft gewerkt om Hanza! tot een succes te maken, blijkt uit de raadsbrief dat het draagvlak onder inwoners en externe partijen nog niet optimaal is. De zogeheten ‘Doe-tank!’, waarin diverse belangengroepen en wijkorganisaties vertegenwoordigd zijn, moet hierbij helpen.
Toch erkent de gemeente dat niet alle participatieprocessen vlekkeloos verlopen. Bij projecten zoals de herinrichting van de Koestraat botste de aanpak op weerstand bij bewoners. “Als de basisinformatie niet gelijk is, ontstaat er onbegrip en dat belemmert het proces,” aldus de gemeente.
Kosten en toekomst
Voor de implementatie van Hanza! werd in 2023 al €300.000 vrijgemaakt, waarvan het grootste deel ging naar personele kosten. Voor 2025 wordt extra capaciteit ingezet om de participatieverordening verder te ontwikkelen en het beleid steviger te verankeren.
De gemeente belooft in het laatste kwartaal van 2025 met een evaluatie te komen en verbeteringen door te voeren. Tot die tijd blijft de vraag: krijgen inwoners daadwerkelijk meer invloed, of blijft Hanza! vooral een beleidsdocument op het stadhuis?





