Verslag: Raad verdeeld over tempo en voorwaarden voor woningbouw in Vechtrand en Nieuw Zuthem

Zwolle – De Zwolse gemeenteraad is verdeeld over het tempo en de voorwaarden voor de ontwikkeling van Vechtrand en Nieuw Zuthem. Tijdens het raadsdebat van maandag 5 oktober stonden vooral woningbouw, bereikbaarheid, natuur en de manier waarop inwoners bij de plannen worden betrokken centraal. Waar sommige fracties sneller keuzes willen maken vanwege de grote woningbehoefte, waarschuwen andere partijen voor te veel druk op landschap, water en infrastructuur.

Woningbouw versus leefbaarheid

Het college wil voor beide gebieden een gebiedsvisie laten uitwerken. Vechtrand heeft daarbij volgens het coalitieakkoord de voorkeur om als eerste tot ontwikkeling te komen. De startnotities vormen het kader voor verder onderzoek naar wonen, werken, mobiliteit en landschap. In het eerste kwartaal van 2027 worden richtinggevende keuzes verwacht.

De VVD benadrukte vooral de woningnood. Volgens de fractie zijn er veel Zwollenaren die geen geschikte woning kunnen vinden en moet er tempo worden gemaakt. De partij ziet Vechtrand als de voorkeurslocatie en wil onderzoeken of een nieuwe ontsluiting, onder meer via een brug over de Vecht, sneller kan worden gerealiseerd. Ook vroeg de VVD aandacht voor de bandbreedte van het aantal woningen en de mogelijkheid van publiek-private samenwerking.

PRO legde juist de nadruk op de kwaliteit van de nieuwe wijken. De fractie wil vasthouden aan de verdeling van 30 procent sociale huur, 40 procent middeldure woningen en 30 procent duurdere woningen. Het aantal woningen is volgens PRO ondergeschikt aan de kwaliteit van de leefomgeving. Ook moet volgens de fractie de hoofdgroenstructuur zoveel mogelijk worden beschermd.

D66 vroeg aandacht voor leefbaarheid, betaalbaarheid en de positie van woningzoekenden. De fractie vindt dat duidelijker moet worden voor welke doelgroepen wordt gebouwd en hoeveel woningen verschillende groepen nodig hebben. Ook waarschuwde D66 dat de vele ambities voor de gebieden niet allemaal tegelijk uitvoerbaar zullen zijn.

Bereikbaarheid blijft een knelpunt

Bij verschillende fracties bestaat twijfel over de infrastructuur. Het CDA wees erop dat de ontsluiting van Vechtrand nog onvoldoende duidelijk is en dat voor Nieuw Zuthem veel onzekerheid bestaat over een toekomstig station. Volgens het CDA moet een goede bereikbaarheid een voorwaarde zijn voor verdere ontwikkeling.

De ChristenUnie steunde de voorkeur voor Vechtrand, maar benadrukte dat eerst zorgvuldig moet worden onderzocht wat beide gebieden daadwerkelijk kunnen dragen. De PvdD ging nog verder en stelde dat niet het aantal woningen, maar de toekomstige leefbaarheid voor mens en natuur het uitgangspunt moet zijn. De partij is kritisch over bouwen in de hoofdgroenstructuur en wil Vechtrand en Nieuw Zuthem afzonderlijk beoordelen.

Ook SP en Volt benadrukten dat natuur, water, infrastructuur en woningbouw in samenhang moeten worden bekeken. Volt vroeg daarnaast nadrukkelijk aandacht voor woningzoekenden, die volgens de fractie een duidelijkere stem in het ontwikkelproces moeten krijgen.

Inwoners vragen om meer tijd

Insprekers uit Vechtrand en Nieuw Zuthem uitten zorgen over de plannen. Zij benadrukten dat het gebied geen leeg stuk grond is, maar een landschap waar al lange tijd wordt gewoond, gewerkt en gerecreëerd. Vanuit Vechtrand werd gevraagd eerst te onderzoeken wat het gebied aankan voordat aantallen woningen worden vastgesteld.

Ook vanuit Berkum werd gevraagd om meer tijd voor participatie. Bewoners vrezen dat belangrijke keuzes al worden gemaakt voordat zij voldoende gelegenheid hebben gehad om op varianten te reageren. De gemeente heeft voor het participatietraject onder meer een vernieuwende aanpak met de wijkvereniging van Berkum ingezet.

Wethouder: voorkeur voor Vechtrand, maar nog geen uitgewerkt plan

Wethouder Gerdien Rots benadrukte dat de startnotities nog geen uitgewerkte bouwplannen bevatten. Eerst moeten onderzoeken en verschillende ontwikkelvarianten worden opgesteld. De voorkeur voor Vechtrand betekent volgens haar niet dat de uitkomst al vaststaat. Beide gebieden worden onderzocht, waarna één gebied uiteindelijk verder kan worden gebracht.

Rots erkende dat er veel ambities tegelijk op tafel liggen. Bij de verdere uitwerking moeten keuzes worden gemaakt over welke belangen het zwaarst wegen. Goede ontsluiting en de verdeling van 30-40-30 zijn volgens haar belangrijke uitgangspunten. Binnen Vechtrand kan volgens de wethouder wel worden gekeken naar verschillende accenten per deelgebied. Zo kan de Ceintuurbaanzone zich mogelijk meer lenen voor goedkopere en middeldure woningen, terwijl elders andere woningtypen kunnen passen.

Ook waterrobuust bouwen krijgt volgens Rots een belangrijke plaats, vooral in delen van Vechtrand waar de wateropgave groot is. De hoofdgroenstructuur wil het college beschermen, maar Rots wil niet vooraf uitsluiten dat daar op een zorgvuldige manier een voorziening of ontsluiting kan worden ingepast.

De wethouder erkende bovendien de zorgen over de planning. De tijdsdruk hangt volgens haar samen met het voorkeursrecht dat op delen van de gebieden rust. Daarvoor moeten op tijd ruimtelijke stappen worden gezet. Tegelijk wil het college bekijken of in het proces extra tijd kan worden gevonden voor de participatie.

Praktische informatie

Het raadsdebat over Vechtrand en Nieuw Zuthem vond maandag 5 oktober plaats in de raadzaal van het stadhuis en begon om 19.30 uur. De vergadering is digitaal te volgen via de gemeentelijke livestream. De verdere uitwerking van de gebiedsvisies volgt na de onderzoeken en variantenstudies; in het eerste kwartaal van 2027 worden richtinggevende keuzes verwacht.