Nieuws uit ZwolleVerkeerVoorpagina

Eerst afgeschaft, nu toch terug: hele dag kaartcontrole op station Zwolle

Zwolle – Wie deze woensdag op station Zwolle de Vechtdaltrein richting Dalfsen, Ommen, Hardenberg of Emmen wilde nemen, moest eerst langs een stevige controle. Drie medewerkers van Veiligheid & Service controleerden reizigers op een geldig vervoersbewijs voordat zij konden instappen. Vanaf vandaag is dat geen incidentele actie meer: Arriva gaat reizigers op station Zwolle structureel controleren.

Ook vorige week woensdag zag RTV Focus al uitgebreide controles op het perron in Zwolle. Toen waren zelfs meer controleurs aanwezig. Het verschil is dat Arriva de controles nu voor onbepaalde tijd inzet. Op de stations van Zwolle en Emmen wordt volgens de vervoerder dagelijks van de eerste tot de laatste trein gecontroleerd.

Eerder juist gestopt met controles

Opvallend is dat Arriva eerder juist met uitgebreide perroncontroles stopte. De aanpak kostte veel capaciteit en bleek geen definitieve oplossing: problemen konden zich verplaatsen naar andere stations of het stationsgebied.

Nu grijpt Arriva toch weer naar het middel. Volgens regiodirecteur Annemarie Hoogeveen is het aantal zwartrijders opnieuw sterk toegenomen. Tijdens een eerdere periode met intensieve controles werden volgens Arriva ongeveer honderd boetes per dag uitgeschreven. Dat aantal liep daarna terug, maar inmiddels gaat het volgens de vervoerder weer om ongeveer tachtig boetes per dag.

Arriva legt daarbij een verband met de opvang in Ter Apel en zegt dat het vooral gaat om zogenoemde veiligelanders.

Medewerkers van Veiligheid en Service bij de toegangspoortjes op station Zwolle tijdens een controle
Medewerkers van Veiligheid & Service bij de toegangspoortjes op station Zwolle. Foto © RTV Focus Zwolle

Probleem bij zwartrijder zonder papieren

Een belangrijk knelpunt ontstaat wanneer iemand zonder geldig vervoersbewijs ook geen identiteitsbewijs kan tonen. Arriva kan dan niet zelfstandig een uitgebreide identiteitscontrole uitvoeren en moet wachten op de politie.

Dat wachten kost volgens Arriva veel tijd. De vervoerder wil medewerkers meer mogelijkheden geven om zelf de identiteit vast te stellen en wijst erop dat medewerkers van NS volgens Arriva meer bevoegdheden hebben.

De controles aan de toegang tot het perron lossen bovendien niet alles op. Arriva ziet ook zogenoemd ‘grijs rijden’: reizigers kopen een kaartje voor slechts één of twee stations en reizen daarna zonder geldig vervoersbewijs verder.

Miljoen euro per jaar

De uitgebreide controles zijn kostbaar. Arriva raamt de inzet op ongeveer een miljoen euro per jaar. De vervoerder betaalt dat voorlopig zelf, maar onderzoekt of de kosten op de overheid kunnen worden verhaald.

De nieuwe aanpak volgt kort nadat bekend werd dat Arriva medewerkers op de Vechtdallijn een andere opvallende instructie heeft gegeven. Wanneer een controle in de trein onveilig dreigt te worden, mag een zwartrijder worden gelaten. Arriva wil daarmee voorkomen dat medewerkers zichzelf in gevaar brengen.

Arriva-medewerker op station Zwolle bij de Vechtdallijn Zwolle-Emmen
Een Arriva-medewerker op station Zwolle bij de treinen van de Vechtdallijn. Bij dreigende agressie moet personeel de veiligheid vooropzetten. Foto: RTV Focus Zwolle

Rover: overheid moet bijspringen

Reizigersvereniging Rover vindt dat de problemen inmiddels te groot zijn om alleen bij Arriva neer te leggen. De organisatie roept het Rijk vandaag op om verantwoordelijkheid te nemen voor de aanhoudende overlast op de Vechtdallijn.

Rover zegt begrip te hebben voor de keuze van Arriva om personeel niet in gevaar te brengen, maar vindt het onwenselijk wanneer agressief gedrag ertoe leidt dat iemand uiteindelijk geen boete krijgt.

„Je wilt als vervoerder natuurlijk niet dat medewerkers zichzelf in gevaar moeten brengen om een boete uit te schrijven. Maar je kunt ook niet accepteren dat agressie uiteindelijk loont en dat andere reizigers daardoor met de gevolgen worden geconfronteerd”, zegt Rover-directeur Daan Zieren.

Volgens Rover melden reizigers dat zij zich door de situatie onveilig voelen. De reizigersvereniging vreest bovendien dat reizigers uiteindelijk voor ander vervoer kiezen.

„Dit is een maatschappelijk probleem dat te groot is voor Arriva alleen. De problematiek in de asielketen mag de reiziger in geen geval raken. Daarom moet de overheid nu bijspringen: niet alleen door te roepen en te wijzen, maar vooral door geld beschikbaar te maken”, aldus Zieren.

Reisverbod na twee overtredingen

Rover wijst ook op een eerder door de Tweede Kamer aangenomen motie van Eerdmans en Veltman. Die roept het kabinet op om samen met Arriva ervoor te zorgen dat zwartrijders van en naar Ter Apel na twee overtredingen een reisverbod krijgen.

RTV Focus schreef eerder over dat voorgenomen reisverbod voor hardnekkige zwartrijders op de Vechtdallijn. Rover wil dat deze aanpak daadwerkelijk wordt uitgevoerd.

Daarnaast pleit de reizigersvereniging voor ondersteuning door politie en andere betrokken partijen. Gerichte politiecontroles op station Emmen zouden volgens Rover bijvoorbeeld kunnen voorkomen dat overlastgevers überhaupt in de trein stappen.

De perrons 15 en 16 op station Zwolle, waar de treinen van de Vechtdallijn vertrekken richting Dalfsen, Ommen, Hardenberg en Emmen. Foto: RTV Focus Zwolle
De perrons 15 en 16 op station Zwolle, waar de treinen van de Vechtdallijn vertrekken richting Dalfsen, Ommen, Hardenberg en Emmen. Foto: RTV Focus Zwolle

Al jaren problemen op Zwolle-Emmen

De problemen op de Vechtdallijn spelen al jaren. RTV Focus schreef eerder over de aanhoudende overlast op de lijn Zwolle-Emmen en over maatregelen om personeel beter te beschermen.

Ook spoorvakbond VVMC waarschuwde onlangs voor oplopende agressie. Vakbondsbestuurder Wim Eilert vertelde RTV Focus dat mensen die voor controles vluchten in Zwolle soms zelfs het spoor oplopen.

De veiligheid op station Zwolle en de spoorlijn richting Emmen leidde vervolgens ook tot politieke vragen in Zwolle.

Met de terugkeer van de uitgebreide perroncontroles kiest Arriva nu opnieuw voor een maatregel die eerder werd afgebouwd. Voorlopig geldt de controle in Zwolle en Emmen voor onbepaalde tijd.

FOCUS NIEUWSBRIEF

Van het belangrijkste nieuws uit Zwolle tot de leukste weekendtips: elke donderdag in je inbox.

Lees ook dit over Zwolle