Kunst & CultuurNieuws uit ZwolleVoorpagina

VIDEO – Vergeten heldin na 300 jaar eindelijk erkend: Zwolse Maria Lauws geëerd in Academiehuis Grote Kerk

Eeuwenlang werkte ze in stilte, onzichtbaar maar onmisbaar. Nu, bijna 300 jaar later, krijgt Maria Lauws eindelijk de erkenning die haar toekomt. In het Academiehuis Grote Kerk is een plaquette onthuld voor de eerste balgentreedster van het beroemde Schnitgerorgel.

Het is een verhaal dat leest als een vergeten hoofdstuk uit de geschiedenis. Maria Lauws (ca. 1692–1747) zorgde jarenlang – van 1722 tot haar dood – voor de ‘adem’ van het orgel. Letterlijk. Door met pure spierkracht de balgen te bedienen, bracht zij het imposante instrument tot leven.

“Zonder haar geen lucht, zonder haar geen muziek,” klinkt het treffend bij de onthulling.

Plaquette ter ere van Maria Lauws in de Grote Kerk in Zwolle naast afbeelding van haar werk als balgentreedster
De nieuwe plaquette voor Maria Lauws in de Grote Kerk van Zwolle. (Foto: Hanna Merlijn)

Zwaar werk, geen naam

Waar mannelijke opvolgers hun namen achterlieten in de balgenkamer, bleef die van Lauws eeuwenlang afwezig. En dat terwijl ze meer dan 25 jaar lang fysiek zwaar werk verrichtte – twaalf luchtzakken, eindeloze psalmen en urenlang ritmisch trappen.

Tijdens de ceremonie werd haar werk opnieuw tot leven gebracht. Via een liveverbinding zagen bezoekers hoe ‘Maria’ de balgen intrapte. Zweet, ritme en kracht – precies zoals het eeuwen geleden moet zijn geweest.

Historische reconstructie van Maria Lauws die de balgen van het Schnitgerorgel bedient in de Grote Kerk in Zwolle
Reconstructie van Maria Lauws in de balgenkamer van het Schnitgerorgel. (Foto: Hanna Merlijn)

“Wij zien jou eindelijk”

“Jij gaf adem aan het orgel… Wij zien jou. Wij erkennen jou. Wij vergeten jou niet meer.”

De woorden werden uitgesproken voor een goed gevulde kerk tijdens de opening van de tentoonstelling Vrouwen in Veelvoud.

Geeke Snijders, kwartiermaker IJsselacademie en actrice als Maria Lauws tijdens ceremonie rond plaquette in de Grote Kerk Zwolle
Ceremonie met Maria Lauws en Geke Snijders van de IJsselacademie (Foto: Hanna Merlijn)

Strijd tegen vergetelheid

De plaquette is het resultaat van jarenlang werk van de Zwolse werkgroep Vrouwen uit de Schaduw. Zij zetten zich in om vergeten vrouwen uit de geschiedenis een gezicht te geven.

Met succes: Maria Lauws is nu opgenomen in de Vrouwenwandeling Zwolle en krijgt een vaste plek in rondleidingen en presentaties.

Publiek aanwezig bij de onthulling van de plaquette voor Maria Lauws in het Academiehuis Grote Kerk Zwolle
Veel belangstelling bij de onthulling van de plaquette voor Maria Lauws – Geeke Snijders – IJsselacademie – en Maria Lauws (Foto: Hanna Merlijn)

Eindelijk een plek in de geschiedenis

Wat begon als zwaar en onzichtbaar werk in een donkere balgenkamer, eindigt nu in het volle licht. Na drie eeuwen stilte klinkt haar verhaal alsnog luid en duidelijk door Academiehuis de Grote Kerk.

Maria Lauws is niet langer vergeten.

 

De werkgroepleden met de trotse Maria in het midden - Foto van Lucia de Vries
Angeline Miedema (links), Saskia Zwiers (midden) en Lucia de Vries (rechts) van de werkgroep Vrouwen uit de Schaduw bij de onthulling van de plaquette voor Maria Lauws in de Grote Kerk in Zwolle.  Foto: aangeleverd. 

 

FOCUS NIEUWSBRIEF

Van het belangrijkste nieuws uit Zwolle tot de leukste weekendtips: elke donderdag in je inbox.

Lees ook dit over Zwolle