Beladen 7 oktober-protest bij station Zwolle: reizigers lopen massaal door
Zwolle – Palestijnse vlaggen, protestborden en een meterslang vel papier met daarop tientallen gebeurtenissen uit de Palestijnse geschiedenis. Voor station Zwolle is woensdagmiddag een sit-in van Zwolle4Palestine begonnen. De actiegroep kiest heel bewust voor 7 oktober. „7 oktober gebeurt niet in een vacuüm”, zegt organisator Chris. Bij de start is de groep nog niet groot. Veel treinreizigers lopen ondertussen snel door naar de OV-poortjes en slaan de aangeboden flyers af.
De demonstranten hebben zich opgesteld aan de centrumzijde van station Zwolle. Palestijnse vlaggen staan tegen de gevel, langs de glazen wand zijn protestborden neergezet en op de grond ligt een groot zelfgemaakt overzicht met historische gebeurtenissen.
Politie en handhaving houden de actie vanaf enige afstand in de gaten. Van onrust is bij het begin van de sit-in geen sprake.
Veel reizigers lopen door
Het aantal deelnemers is bij de aanvang van de actie beperkt. De grote stroom reizigers die het station in en uit loopt, lijkt zich bovendien maar mondjesmaat voor de demonstratie te interesseren.
Actievoerders delen flyers uit met daarop in grote letters: ‘Waarom wij demonstreren en protesteren op 7 oktober!!’ Dat gaat moeizaam. Veel reizigers willen het papier niet aannemen en lopen door richting de OV-poortjes.
Op de flyer staat ook de Engelstalige tekst ‘It all started on Oct 7’, waarbij ‘Oct 7’ is doorgestreept. Daaronder staat groot: 1948. Daarmee maakt Zwolle4Palestine direct duidelijk wat de kern van de boodschap van woensdagmiddag is: volgens de groep moet het conflict niet alleen worden bekeken vanaf de Hamas-aanval van 7 oktober 2023.
‘7 oktober gebeurde niet in een vacuüm’
Dat is ook precies waarom de actiegroep ondanks alle discussie bewust voor 7 oktober kiest.
„Er wordt een poging gedaan om het om te draaien”, zegt organisator Chris. Daarmee bedoelt hij dat volgens hem op 7 oktober vooral wordt gekeken naar de Hamas-aanval van 2023 en veel minder naar wat daaraan voorafging.
„Wij zeggen: nee, 7 oktober gebeurt niet in een vacuüm.”
Volgens Chris wordt op deze datum volgens hem te makkelijk een beeld neergezet waarin Palestijnen uitsluitend als daders en Israëliërs uitsluitend als slachtoffers worden gezien. De groep wil juist benadrukken dat het Israëlisch-Palestijnse conflict volgens haar veel verder teruggaat.
„Die bezetting is al bijna tachtig jaar”, zegt Chris. Hij verwijst daarbij naar 1948, de verdrijving van Palestijnen, de bezetting en het geweld in de decennia daarna. Juist daarom vindt Zwolle4Palestine dat 7 oktober niet los kan worden gezien van die langere geschiedenis.
Op een groot vel dat voor het station op de grond ligt, staat dezelfde boodschap: ‘Het begon niet op 7 oktober’. Daaronder heeft de actiegroep een lange lijst geschreven met gebeurtenissen en aantallen slachtoffers die volgens de groep laten zien hoe ver het conflict teruggaat.
Grotere actie op Grote Markt ging niet door
Aanvankelijk had Zwolle4Palestine voor 7 oktober een veel grotere actie op de Grote Markt gepland. Daarbij moest ook een kunstinstallatie rond de vijfjarige Palestijnse Hind Rajab worden getoond.
Het gaat om een auto die is nagemaakt als het voertuig waarin Hind Rajab en familieleden begin 2024 in Gaza vast kwamen te zitten. De installatie is zo vormgegeven dat de auto eruitziet alsof hij door kogels is doorzeefd. Daarmee wil de kunstenaar verwijzen naar de dood van het vijfjarige meisje Hind en de omstandigheden waaronder zij om het leven kwam.
Volgens Chris wilde Zwolle4Palestine juist die installatie op de Grote Markt neerzetten om voorbijgangers letterlijk met dat verhaal te confronteren.
Dat plan ging uiteindelijk niet door. Volgens Chris liep het vast op de praktische organisatie rond het vervoer van de installatie naar Zwolle.
„We moeten een chauffeur regelen, we moeten een aanhanger regelen, brandstof, een auto. En dat is niet gelukt.”
De groep kreeg de combinatie van vervoer, materiaal en chauffeur niet rond. Daarom werd de grotere actie op de Grote Markt afgeblazen en bleef woensdag de kleinere sit-in bij het station over.
De organisatie wil de kunstinstallatie op een later moment alsnog naar Zwolle halen.
Politieke kritiek op datum
Juist de keuze voor 7 oktober leidde vooraf tot stevige discussie in Zwolle. Vijf fractievoorzitters in de gemeenteraad riepen de organisatie op om niet juist op deze dag te demonstreren.
Op 7 oktober 2023 pleegde Hamas een grootschalige terreuraanslag in Israël. De datum geldt sindsdien als een bijzonder beladen dag.
Zwolle4Palestine wijkt daar bewust niet voor uit. Volgens de organisatie zou het juist verkeerd zijn om de geschiedenis van het Israëlisch-Palestijnse conflict pas op 7 oktober 2023 te laten beginnen.
De groep benadrukt daarnaast dat kritiek op Israël en op het zionisme volgens haar niet hetzelfde is als antisemitisme. De demonstranten zeggen zich te richten tegen de Israëlische staat en het zionisme en niet tegen Joden als bevolkings- of geloofsgroep.
‘Dan hoor je nooit thuis’
Tussen de demonstranten staat ook een 23-jarige vrouw met Palestijnse wortels. Zelf werd ze geboren in Syrië. Haar familiegeschiedenis gaat volgens haar rechtstreeks terug naar 1948.
„Mijn voorouders moesten vluchten. In 1948.” Haar familie vluchtte destijds vanuit Palestina naar Syrië.
Daar bleef het niet bij. Door de oorlog in Syrië moest ook zij uiteindelijk vluchten. Inmiddels woont ze ongeveer tien jaar in Nederland.
Voor haar is de demonstratie daarom persoonlijk.
„Dan hoor je nooit thuis, eigenlijk”, zegt ze. „Je blijft gewoon vluchten van plek tot plek, tot je echt een plek kan vinden die een beetje bij jou past.”
Familie in het gebied heeft ze naar eigen zeggen niet meer. Haar familie vertrok in 1948 uit het oorspronkelijke dorp.
Van twintig tot tweehonderd mensen
Hoe groot de demonstratie woensdag uiteindelijk wordt, weet de organisatie bij aanvang nog niet. De opkomst bij eerdere acties wisselde volgens Chris sterk.
„Er is een vaste groep, maar er komen altijd mensen bij. De ene keer zit je met twintig en we hebben hier volgens mij ook wel eens zo’n tweehonderd mensen gehad.”
Woensdagmiddag begint het in ieder geval aanzienlijk kleiner. Een handvol actievoerders richt de plek voor het station in, waarna geleidelijk nieuwe deelnemers aansluiten.
De groep blijft buiten het station. Naar binnen gaan is volgens de organisatie niet de bedoeling.
Stevige boodschappen voor het station
De teksten rondom de sit-in laten weinig ruimte voor twijfel over de boodschap van de actievoerders. Op borden en spandoeken wordt gesproken over genocide, bezetting, Gaza en het lot van Palestijnse kinderen.
